اوراق اختیار فروش تبعی چیست؟

  • ۲۶ شهریور ۱۳۹۹
  • agah4
  • ۲۸ نظر
  • ۶۴۰ مشاهده
اوراق اختیار فروش تبعی چیست

با توجه به تورم موجود در کشور، در صورتی سرمایه‌تان را به صورت وجه نقد نگهداری کنید به مرور زمان شاهد کم شدن ارزش پول خود خواهید بود. یکی از بهترین راه‌ها برای حفظ ارزش پول و کسب درآمد، تزریق پول به بازارهای مختلف است. طبق نکاتی که در مقالات منتشر شده قبلی در بلاگ بآشگاه اشاره کردیم، هرکدام از این بازارها دارای ریسک  مختص به خود هستند. یکی از بسترهای سرمایه گذاری خوب و کسب سود ایده‌ال در کشور، بازار بورس است؛ البته در صورتی که شناخت و مهارت کافی برای فعالیت در آن را داشته باشید. همان ‌طور که می‌دانید خرید و فروش سهام در بازار بورس نیز خود به نوعی دارای نوسانات مختلف است. یکی از راه‌های مؤثر کاهش ریسک سرمایه‌گذاری در بورس خرید اوراق اختیار فروش تبعی است که در این مقاله به بررسی جزئیات آن خواهیم پرداخت.

منظور از اوراق اختیار فروش تبعی چیست؟

اوراق اختیار فروش تبعی در ایران مانند بیمه کردن سهام است که با استفاده از آن دارایی سهام شما در زمان نوسانات و هیجانات منفی بازار به نوعی بیمه می‌شود. سهام‌دار عمده (شرکت منتشر کننده اوراق) با توجه شناخت خود از بازار و پتانسیل‌های آن، اوراقی را منتشر می‌کند و افرادی برای خرید این اوراق اقدام می‌کنند. در تاریخ اعمال اگر قیمت سهم پایین‌تر از نرخ توافقی باشد، زیان شخص جبران می‌شود.
در این فرآیند باید در نظر داشته باشید که سهام‌دار عمده تنها مرجعی است که قادر به فروش این اوراق است و کسانی که برای خرید این اوراق اقدام می‌کنند به نوعی دارایی سهام خود را از زیان محفوظ می‌کنند. استفاده از اوراق اختیار فروش تبعی یکی از بهترین ابزارهای ممکن برای به حداقل رساندن ریسک سیستماتیک در معاملات سهام محسوب می‌شود. سرمایه‌گذاران با استفاده از این ابزار می‌توانند نسبت به کسب بازده مورد انتظار اطمینان لازم را کسب کنند.
به زبانی ساده اگر نرخ واحد سهم مد نظر در تاریخ مقرر آتی دچار کاهش شود، سهام‌دار با استفاده از قرارداد اختیار فروش تبعی می‌تواند اصل سرمایه خود را دریافت کند. توجه داشته باشید که اگر نرخ هر واحد سهم در تاریخ اعمال افزایش یافته باشد، سهام‌دار قادر است بدون استفاده از اختیار فروش تبعی به سود خود دست پیدا کند. همین پروسه برای تمامی سهام‌داران یک حاشیه امنیت ایجاد می‌کند که با خیال راحت به امور سرمایه‌گذاری خود بپردازند. اوراق اختیار فروش تبعی در جهان با دو روش اروپایی و آمریکایی قابل اعمال هستند. در روش اروپایی اوراق اختیار فروش در تاریخ سررسید اعمال می‌شوند و در حالت آمریکایی شخص سرمایه‌گذار در هر تاریخی تا سررسید می‌تواند برای اعمال اوراق اقدام کند. در ایران از شیوه اروپایی استفاده می‌شود و تنها در تاریخ سررسید می‌توان برای اعمال آن اقدام کرد.

آشنایی با اصطلاحات اطلاعیه اوراق فروش تبعی

سهم پایه: به سهمی گفته می‌شود که اوراق اختیار فروش تبعی بر اساس آن تنظیم شده است.
 قیمت اعمال: قیمتی که عرضه‌کننده در تاریخ اعمال، متعهد به تسویه آن خواهد بود.
تاریخ اعمال: به تاریخی گفته می‌شود که برای اعمال اوراق اختیار فروش تبعی در نظر گرفته می‌شود.
دوره معاملاتی: به فاصله بین اولین روز معاملاتی و آخرین روز معاملاتی اوراق اختیار فروش تبعی، دوره معاملاتی گفته می‌شود.
سقف خرید: به حداکثر تعداد اوراق تبعی گفته می‌شود که اشخاص حقیقی یا حقوقی قادر به خرید آن هستند.
کل حجم عرضه: به تعداد اوراقی گفته می‌شود که عرضه‌کننده اوراق هر روز منتشر می کند.
قیمت عرضه اوراق تبعی: منظور قیمتی است که توسط ناشر اوراق در بازار فروخته می‌شود. این قیمت در هر روز بر مبنای یک فرمول مشخص محاسبه می‌شود.

شرح یک مثال از قرارداد اختیار فروش تبعی

در این قسمت، به منظور فهم راحت‌تر اوراق اختیار فروش تبعی از یک مثال استفاده می‌کنیم. یک شخص بابت ۵۰۰ هزار سهم شرکت فملی که قیمت هر واحد آن در حال حاضر ۳۲۰۰ تومان است، اختیار فروشی را به قیمت اعمال ۳۵۰۰ تومان در چهار ماه آینده خریداری کرده است. قبل از این که به بررسی حالت‌های مختلف بپردازیم، در نظر داشته باشید که لازم است سرمایه‌گذار به مقدار اوراق فروش تبعی، سهام پایه در پرتفوی خود داشته باشد. یعنی اگر می‌خواهد ۵۰۰ هزار اوراق فروش تبعی سهام فملی خریداری کند، باید ۵۰۰ هزار سهم فملی در سبد سهام خود داشته باشد. برای هر کد بورسی یک محدودیت خرید اوراق در نظر گرفته می‌شود که در اطلاعیه فروش اعلام خواهد شد.  اگر فرض کنیم بابت هر ورق اختیار فروش تبعی ۱ ریال باید پرداخت شود، هزینه خرید اوراق ۵۰ هزار تومان خواهد بود.

نکته: سهام پایه (سهامی که بیمه کرده‌اید) باید تا زمان سررسید اوراق در پرتفو بماند و امکان فروش آن وجود ندارد. 

اصطلاحات اوراق اختیار فروش تبعی

حالت اول: کاهش قیمت سهام در تاریخ اعمال

فرض کنید که قیمت سهام فملی در بازار به ۲۸۰۰ کاهش پیدا کرده باشد. سرمایه‌گذار تصمیم می‌گیرد که اختیار فروش خود را اعمال کند. در این حالت، عرضه‌کننده موظف است سهام را در تاریخ سررسید به قیمت ۳۵۰۰ تومان بخرد. در این حالت، سرمایه‌گذار با بیمه کردن سهام خود نه تنها ضرر نکرده است، بلکه بابت هر برگه سهم مبلغی در حدود ۳۰۰ تومان سود به دست آورده است. در حقیقت، سهامی را با قیمت ۳۲۰۰ تومان خریده و با قیمت ۳۵۰۰ تومان به فروش رسانده است. 

حالت دوم: افزایش قیمت سهام در تاریخ اعمال

در نظر بگیرید که قیمت سهام فملی در بازار به ۳۶۰۰ تومان رسیده باشد. در این وضعیت شخص سرمایه گذار اوراق اختیار فروش خود را اعمال نخواهد کرد چرا که قیمت بازار از قیمت اعمال اوراق بیشتر است.
حالت سوم: ثابت ماندن قیمت سهام در تاریخ اعمال
در حالت آخر ممکن است قیمت سهام در بازار با قیمت اعمال برابر باشد. در این وضعیت برای شخص سرمایه‌گذار هیچ سود و زیانی وجود نخواهد داشت. در هر سه حالت، باید مبلغ ۵۰ هزار تومان هزینه خرید اوراق را در محاسبه سود و زیان لحاظ کنیم که البته تاثیر قابل توجهی ندارد. 

فواید اختیار فروش تبعی

• سهام‌داران عمده معمولا برای حمایت از سهام خود اقدام به افزایش دارایی خود می‌کنند. برخلاف این دیدگاه در روش استفاده از اوراق اختیار فروش تبعی، منجر به کاهش ریسک سرمایه‌گذاری و پوشش ارزش سهام آن‌ها می‌شود.
• اگر ارزش سهام شرکت در راستای هیجانات منفی در بازار کاهش پیدا کند، اوراق اختیار فروش تبعی شرایط امنی را برای سرمایه‌گذاران ایجاد می‌کند.
• با وجود اوراق اختیار فروش تبعی در بازار بورس، تقاضا برای سهام و ایجاد اعتماد برای سرمایه‌گذاران بیشتر خواهد شد.
• این ابزار به عنوان بهترین روش برای مدیریت ریسک سرمایه‌گذاری در بورس و بازپس گرفتن حداقل سرمایه است.

معایب اختیار فروش تبعی

• عدم وجود بازار ثانوی
• در زمانی که این اوراق توسط سهام‌دار خریداری می‌شود، سهام‌دار باید دارای سهام پایه باشد.
• اعمال سقف خرید برای سهام‌دار به معنی اعمال محدودیت خرید اوراق اختیار فروش برای هر کد بورسی است.
• اتمام تعهد عرضه‌کننده اوراق اختیار فروش بعد از تاریخ اعمال
• امکان ایجاد هیجانات مثبت قبل از تاریخ اعمال یا جلوگیری از اطلاعیه‌های منفی برای عدم کاهش قیمت سهم
• در صورت درخواست سهام‌دار برای فروش سهام پایه، اگر تعداد سهام از تعداد اوراق اختیار فروش کمتر شود، اوراق اختیار فروش اضافه در پایان روز ابطال خواهد شد.

کلام آخر

در این مقاله سعی کردیم با شرح یک مثال کاربرد قرارداد اختیار فروش تبعی را در حالت‌های مختلف به صورت دقیق بررسی کنیم و در ادامه به فواید و معایب آن پرداختیم. شما به عنوان یک سرمایه گذار در هر بازاری باید عامل به حداقل رساندن ریسک سرمایه‌گذاری را بیش از هر عامل دیگری مد نظر خود قرار دهید. در بازار بورس با استفاده از اوراق اختیار فروش تبعی می‌توانید با خیال راحت و با به حداقل رساندن ریسک سرمایه‌گذاری گام بردارید.

آیا از کارگزار خود تخفیف نقدی کارمزد، وام قرض‌الحسنه و یا اعتبار دریافت می‌کنید؟

کارگزاری آگاه به تمام مشتریان خود این خدمات را ارائه می‌کند. برای کسب اطلاعات بیشتر، فرم ذیل را تکمیل نمایید تا با شما تماس بگیریم.

28 پاسخ به “اوراق اختیار فروش تبعی چیست؟”

  1. سیستانی گفت:

    سلام :
    تا وقتی بورس ما دستوری و کنترل شده هست بازنده سرمایه گذار هست وقتی به راحتی در عرض چند روز تقریبا یک سوم سرمایه مردم پرید خب نتیجه معلوم هست اصل بورس جهت جمع اوری سرمایه های خرد و سرگردان و تجمیع کردن در راستای تولید هست نه سفته بازی و رانتی کردن سهام .
    برای نمونه چند سهم که رانتی هست را مثال می زنم اول سهم انرژی هر وقتی بورس روند سقوط داره می بندند و هر وقت روند صعودی می شه باز می کنند و این سهم ۸۰درصد در اختیای افراد خاص هست فقط ۲۰ درصد دست عموم .
    با این بورس اخرش عوام مردم هستند که در شرایط احساسی وارد و بحرانی خارج می شوند.

    ۲۱
  2. محمد رضا گفت:

    با سلام این اوراق برای هر سهم مبلغ خاصی دارند یا اینکه قیمت پایه تعریف شده ای برای تمامی سهم ها وجود دارد

    ۱۱
  3. رضا جون گفت:

    رسالت اصلی بورس ایجاد بستری مناسب و رقابتی برای عرصه‌ی تولید و شکوفایی صنعت و بخشهای متعدد تولیدی می‌باشد که سهام دار با سرمایه گذاری خود باعث رونق این مشاغل و صنعت می‌باشد ولی متاسفانه در کشور ما بر عکس دنیا وجوه دریافتی از سهام داران در بنگاههای مالی و اوراق بازی و رانت بازی مصرف میشو و کمتر از یک سوم آن صرف تولید ملی میشود. به امید اتحاد ملی همه اعم از سرمایه داران و سرمایه گذاران برای رشد و اعتلای میهن عزیزمان ایران سربلند.

    ۲
  4. محمد نجاری گفت:

    سلام
    اوراق اختیار فروش به نظر به نوعی ایجاد دلگرمی و حتی می شود گفت تضمین برای دارندگان سهام شرکت هاست.

    ۵
  5. گل نژاد گفت:

    اوراق اختیار فروش تبعی یا اوراق بیمه قبلا هم وجود داشته که در مواقع لزوم منتشر می شده اند، در بیان ساده منظور بیمه کردن نماد خریداری شده تا بازه زمانی معین است. قیمتی به عنوان پایه ضمانت مشخص میشه که اگر پس از اتمام مدت ضمانت و در سررسید قیمت آن زمان نماد کمتر از قیمت پایه بود، خود دولت مابه تفاوت را می دهد.
    البته نمی شود گفت که این اوراق سود دهی را تضمین کند فقط جلوی ضرر را میگیرد. این اوراق خالی از فایده نیست. همین امتشار باعث ورود سهامداران به این نمادها میشه

    ۳
  6. حسین گفت:

    گرچه اوراق اختیار فروش تبعی به نوعی بیمه سهام محصوب می شود، اما امکان معاملات ثانویه بر روی آنها وجود ندارد. و خریداران صرفاً می توانند از اختیار خود استفاده کنند و قطعاً خریدار از بابت اینکه سهام را در یک دوره مشخص بالاتر از مبلغ کنونی به فروش برساند خیالش آسوده است.

    اگر قیمت پایانی سهم پایه در روز ارائه بزرگتر یا مساوی قیمت اعمال باشد، اوراق اختیار فروش تبعی دارای شرایط اعمال نیست. و در صورتی از قیمت اعمال کمتر باشد، اعمال اوراق مشروط به ارائه درخواست اعمال از سوی سهامدار و از طریق کارگزاری به بورس تا ساعت ۱۳ آن روز قابل اجرا خواهد بود. و در صورت ارائه درخواست بر حسب شرایط ذیل اطلاعیه عرضه انجام خواهد شد.

    اول آنکه انتقال سهم به قیمت اعمال از ارائه کننده اوراق به عرضه کننده

    دوم پرداخت مبلغ مابه التفاوت قیمت اعمال و قیمت پایانی سهم پایه به دارندگان اوراق اختیار فروش تبعی

    ۱
  7. امیر طاها گفت:

    فواید اختیار فروش تبعی

    بر خلاف سهام داران عمده که برای حمایت از سهامشان درصد سهامداری خود در بورس را افزایش می دهند، این نوع از اوراق باعث کاهش ریسک سرمایه گذاری و پوشش ارزش سهامشان می گردد.
    اگر سهام شرکت تحت تاثیر از جو و شرایط بازار دچار افت شود اختیار فروش تبعی، شرایط امنی را برای سرمایه گذاران و حتی سرمایه گذاران خود ایجاد می کند.
    همچنین از جنبه سرمایه گذاری انتشار این نوع از اوراق سبب افزایش تقاضا برای سهام و ایجاد اعتماد سرمایه گذاران به بازار خواهد شد.
    از سویی باعث مدیریت ریسک برای سهامداران و ضمانت بازگشت حداقل سرمایه آنها می شود.

    معایب اختیار فروش تبعی

    عدم وجود بازار ثانوی
    در زمان خرید این اوراق بایستی سهام دار دارای سهام پایه نیز باشد.
    وجود سقف خرید برای سهام دار به معنی، محدودیت خرید برای هر کد معاملاتی
    عدم قابلیت خرید و فروش و معاملاتی بر روی این اوراق در بورس
    اتمام تعهد عرضه کننده این اوراق پس از گذشت تاریخ اعمال
    ایجاد جو شایعات مثبت قبل از تاریخ اعمال و یا جلوگیری از اطلاعیه های منفی برای عدم کاهش قیمت
    در صورت درخواست سهامدار جهت فروش سهام پایه، اگر تعداد سهام از تعداد اوراق اختیار فروش کمتر شود، اوراق اختیار فروش اضافه در پایان روز ابطال خواهد شد.

    ۱
  8. سعیدفرهنگ گفت:

    تجربه نشان داده که هرگاه هریک از بازارهای مالی در کشور با استقبال مواجه میشود متاسفانه با دخالت دولت و بسیاری از به اصطلاح کارشناسان ناآگاه مربوط و غیر مربوط مواجه شده و بازار از حالت طبیعی خود خارج شده و سرمایه های مردم عادی دچار نوسانات شدید می شود.

    ۲
  9. لیلا دوست گفت:

    باسلام در این اوراق فقط عرضه اولیه با این شرایط ما می توانیم داشته باشیم چون برای حقیقی ها ضرر است

    ۳
  10. حمید گفت:

    متاسفانه این اوراق رو نمیتونی تا سر رسید خرید و فروش کنی

    ۶
  11. مجید نصیری گفت:

    به نظرم اگر کسی با مدیریت ریسک و سرمایه سهام بخره نیازی به این اوراق نداشته باشه/البته درکل چیز خوبی هست

    ۵
  12. سید حسن حسینی گفت:

    دوستان اوراق تبعی
    در واقع بیمه سهم هستش
    و قیمت پایه اون ۱ ریال هست
    و تا سررسید هم قابل فروش نیست
    به کسانی که میشناشید بگید تا صف خرید درست نکنند براش
    الان روی اوراق تبعی یه سهم روی ۴۳۰ ریال صف خرید درست شده

    ۲
  13. رضا جون گفت:

    اگر ارزش سهام شرکت در راستای هیجانات منفی در بازار کاهش پیدا کند، اوراق اختیار فروش تبعی شرایط امنی را برای سرمایه‌گذاران ایجاد می‌کند.
    با وجود اوراق اختیار فروش تبعی در بازار بورس، تقاضا برای سهام و ایجاد اعتماد برای سرمایه‌گذاران بیشتر خواهد شد.
    این ابزار به عنوان بهترین روش برای مدیریت ریسک سرمایه‌گذاری در بورس و بازپس گرفتن حداقل سرمایه است.
    با همه این تفاصیل سرمایه گزاران بزرگ سود خوبی از این معاملات میبرند و عملا ضرر و استرس برای مردم بیچاره هستش.

    ۳
  14. مهران قربانی گفت:

    نصف بورس اوراق بهادار بیمه شد

    ۲
  15. مهدی آخوندی گفت:

    یه ریسک مثل بازار ارز دیجیتال ولی سود زیادی داره .

    ۲
  16. مینو گفت:

    خسته نباشید و خدا قوت واقعا کارگزاری خوبی هستید هم آمورش های خوبی در سایت قرار دادید و همه تحلیلی های کامل و جامع

    ۱
  17. حسین گفت:

    اگرچه اوراق اختیار فروش تبعی به نوعی بیمه سهام محصوب می شود، اما امکان معاملات ثانویه بر روی آنها وجود ندارد. و خریداران صرفاً می توانند از اختیار خود استفاده کنند و قطعاً خریدار از بابت اینکه سهام را در یک دوره مشخص بالاتر از مبلغ کنونی به فروش برساند خیالش آسوده است.

    اگر قیمت پایانی سهم پایه در روز ارائه بزرگتر یا مساوی قیمت اعمال باشد، اوراق اختیار فروش تبعی دارای شرایط اعمال نیست. و در صورتی از قیمت اعمال کمتر باشد، اعمال اوراق مشروط به ارائه درخواست اعمال از سوی سهامدار و از طریق کارگزاری به بورس تا ساعت ۱۳ آن روز قابل اجرا خواهد بود. و در صورت ارائه درخواست بر حسب شرایط ذیل اطلاعیه عرضه انجام خواهد شد.

    اول آنکه انتقال سهم به قیمت اعمال از ارائه کننده اوراق به عرضه کننده

    دوم پرداخت مبلغ مابه التفاوت قیمت اعمال و قیمت پایانی سهم پایه به دارندگان اوراق اختیار فروش تبعی

  18. امیر طاها گفت:

    بر خلاف سهام داران عمده که برای حمایت از سهامشان درصد سهامداری خود در بورس را افزایش می دهند، این نوع از اوراق باعث کاهش ریسک سرمایه گذاری و پوشش ارزش سهامشان می گردد.
    اگر سهام شرکت تحت تاثیر از جو و شرایط بازار دچار افت شود اختیار فروش تبعی، شرایط امنی را برای سرمایه گذاران و حتی سرمایه گذاران خود ایجاد می کند.
    همچنین از جنبه سرمایه گذاری انتشار این نوع از اوراق سبب افزایش تقاضا برای سهام و ایجاد اعتماد سرمایه گذاران به بازار خواهد شد.
    از سویی باعث مدیریت ریسک برای سهامداران و ضمانت بازگشت حداقل سرمایه آنها می شود.

    ۱
  19. حسین گفت:

    معایب اختیار فروش تبعی

    عدم وجود بازار ثانوی
    در زمان خرید این اوراق بایستی سهام دار دارای سهام پایه نیز باشد.
    وجود سقف خرید برای سهام دار به معنی، محدودیت خرید برای هر کد معاملاتی
    عدم قابلیت خرید و فروش و معاملاتی بر روی این اوراق در بورس
    اتمام تعهد عرضه کننده این اوراق پس از گذشت تاریخ اعمال
    ایجاد جو شایعات مثبت قبل از تاریخ اعمال و یا جلوگیری از اطلاعیه های منفی برای عدم کاهش قیمت
    در صورت درخواست سهامدار جهت فروش سهام پایه، اگر تعداد سهام از تعداد اوراق اختیار فروش کمتر شود، اوراق اختیار فروش اضافه در پایان روز ابطال خواهد شد

    ۰
  20. پرويز عاليزاده گفت:

    درحقيقت اينها مردم را دعوت به سرمايه گذاري بلندمدت ميكنند و اين امر معايبي را نيز بشرح زير دارا مي باشد.
    ۱- با خريد اوراق شما نميتوانيد سهام خود را قبل از سرسيد بفروشيد .
    ۲- مردم سرمايه گذاري در بورس را انتخاب ميكنند بدليل نقد شودندگي سريع كه با اين امر محقق نمي شود .
    ۳- شما هر سهمي را بخري مسلما بعد از يكسال بيشتر از قيمت خريد مي شود پس چه لزومي دارد براي اوراق هزينه كنيم .
    پيشنهاد :
    ۱- بهتر است اوراق را از بلند مدت به ميان مدت تغيير دهند .
    ۲- مبلغ سررسيد بايد براي سهامدار جذابيت داشته باشد تا اقدام به خريد آن نمايد .
    ۳- بهتر است هماندد بيمه درصورت استفاده نشدن اوراق در سررسيد ، تمديد خودكار اعمال يا براي خريد اوراق جديد از تخفيف قابل ملاحظه اي برخوردار باشد .

    ۱
  21. محمد گفت:

    سهم هایی خوبی هم از این دسته که اوراق منتشر کردند پیدا میشن

    ۵
  22. وحید گفت:

    چرا برای خرید تو سیستم آگاه خطای confirmation میده؟
    نمیشه خرید

    ۱
  23. امير گفت:

    سلام و روز به خیر
    اگه شحصی به طور مثال ۴۰۰۰ واحد از سهامی رو داشته باشه و ۸۰۰۰ عدد از اوراق اختیار فروش اون رو بخره و بعد از این که خرید اوراق انجام شد، در همون روز معاملاتی ۴۰۰۰ واحد دیگه از سهام رو بخره، این اوراق برای سهام جدید هم قابل استفاده است یا باید دوباره اوراق خریداری بشه؟
    اگر در روز های آتی سهام رو بخره چه طور؟

    ۰
    • agah9 گفت:

      سلام دوست عزیز
      در صورتی می توانید در پایان هر روز اوراق تبعی خریداری نمائید که به همان تعداد دارایی هم داشته باشید.

      ۰
  24. ریزان خوشنواز گفت:

    رسالت اصلی بورس ایجاد بستری مناسب و رقابتی برای عرصه‌ی تولید و شکوفایی صنعت و بخشهای متعدد تولیدی می‌باشد.

    ۰

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

عدد را وارد کنید: