آشنایی با بازار سرمایه ایران (۱)

چنانچه در مطلب بازار و انواع آن بیان شد، بازار سرمایه، به بازارهای مالی جهت خرید و فروش ابزارهای مالی نظیر اوراق قرضه یا اوراق بهادار، با سررسید بیشتر از یک سال و دارایی‌های بدون سررسید، اطلاق می‌شود.

در معمول‌ترین تقسیم‌بندی، بازار سرمایه از نظر مرحله عرضه اوراق بهادار، به دو بازار اولیه (بازار دست اول) و ثانویه (بازار دست دوم) تقسیم می‌شود.

در یک تقسیم‌بندی کلی دیگر، بازار سرمایه‌ای ایران از نظر شرایط شرکت‌ها، به دو بازاربورس اوراق بهادار و فرابورس طبقه‌بندی می‌شود. در زیرمجموعه بازار بورس اوراق بهادار و فرابورس بخش‌بندی دیگری وجود دارد که حضور در هر کدام از آنها شرایط و ضوابط خود را داراست. در این مطلب به بخش‌بندی بازار بورس اوراق بهادار و شرایط عمومی و اختصاصی هر کدام پرداخته می‌شود.

بازار بورس اوراق بهادار:

«بورس اوراق بهادار» به معنی یک بازار متشکل و رسمی سرمایه است که در آن خرید و فروش سهام شرکت‌ها یا اوراق قرضه دولتی یا موسسات معتبر خصوصی، تحت ضوابط و قوانین و مقررات خاصی انجام می‌شود. مشخصه مهم بورس اوراق بهادار، حمایت قانون از صاحبان پس‌اندازها و سرمایه‌های راکد و الزامات قانونی برای متقاضیان سرمایه است. طبق ماده ۴ دستورالعمل پذیرش اوراق بهادار در بورس اوراق بهادار تهران، بازار بورس اوراق بهادار به سه بخش مجزا تفکیک شده است:

۱- بازار اول- تابلوی اصلی

۲- بازار اول- تابلوی فرعی

۳- بازار دوم

شرایط پذیرش و استقرار در هریک از بازار‌های بورس:

به استناد فصل دوم دستورالعمل پذیرش اوراق بهادار در بورس اوراق بهادار تهران، شرایط پذیرش شرکت‌ها در بازار بورس اوراق بهادار شامل شرایط عمومی و شرایط اختصاصی برای هر یک از بخش‌های آن است.

شرایط عمومی پذیرش شرکت‌ها در بورس اوراق بهادار تهران:

۱- ثبت شده نزد سازمان بورس و اوراق بهادار

۲- عدم وجود محدودیت قانونی موثر برای نقل و انتقال یا اعمال حق رای توسط صاحبان آن

۳- وجود سهام با نام و دارای حق رای

۴- پرداخت تمام بهای اسمی سهام                                                                                                                                     

شرایط اختصاصی پذیرش شرکت‌های موجود در بازار اول – تابلوی اصلی:

۱- وجود حداقل شناوری سهام ۲۰%

۲- دارابودن حداقل میزان سرمایه ثبت شده شرکت ۱,۰۰۰ میلیارد ریال

۳- وجود حداقل ۳ سال سابقه فعالیت پیش از پذیرش

۴- عدم وجود زیان انباشته در ترازنامه

۵- مطلوبیت انتخاب سیستم حسابداری به لحاظ مالی و بهای تمام شده

۶- سودآوری در ۳ دوره مالی متوالی منتهی به زمان پذیرش و دارا بودن چشم اندازی روشن از لحاظ سود آوری

۷- حداقل نسبت حقوق صاحبان سهام به کل داراییها ۳۰%

۸- تایید صورت‌های مالی توسط حسابرس معتمد سازمان بورس و اوراق بهادار

۹- عدم وجود محکومیت قطعی کیفری برای اعضای هیئت مدیره و مدیر عامل

۱۰- صورت‌های مالی دو دوره منتهی به پذیرش، فاقد موارد مردودی یا عدم اظهار نظر توسط حسابرس

۱۱- عدم وجود دعاوی حقوقی دارای اثر با اهمیت بر صورت‌های مالی

شرایط اختصاصی پذیرش شرکت های موجود در بازار اول- تابلوی فرعی:

۱- وجود حداقل شناوری سهام ۱۵%

۲- دارابودن حداقل سرمایه ثبت شده شرکت ۵۰۰ میلیارد ریال

۳- وجود حداقل ۳ سال سابقه فعالیت پیش از پذیرش

۴- عدم وجود زیان انباشته در ترازنامه

۵- مطلوبیت انتخاب سیستم حسابداری به لحاظ مالی و بهای تمام شده

۶- سودآوری در ۲ دوره مالی متوالی منتهی به زمان پذیرش و ارائه چشم اندازی روشن از لحاظ سود آوری

۷- حداقل نسبت حقوق صاحبان سهام به کل دارایی‌ها ۲۰%

۸- تایید صورت‌های مای توسط حسابرس معتمد سازمان بورس و اوراق بهادار

۹- عدم وجود محکومیت قطعی کیفری برای اعضای هیئت مدیره و مدیر عامل

۱۰- صورت‌های مالی دو دوره منتهی به پذیرش، فاقد موارد مردودی یا عدم اظهار نظر توسط حسابرس

۱۱- عدم وجود دعاوی حقوقی دارای اثر با اهمیت بر صورت‌های مالی

  • شرایط اختصاصی پذیرش شرکت های موجود در بازار دوم:

    ۱- وجود حداقل شناوری سهام ۱۰%

    ۲- وجود حداقل سرمایه ثبت شده شرکت ۲۰۰ میلیارد ریال

    ۳- دارابودن حداقل دو سال سابقه فعالیت قبل از پذیرش

    ۴- عدم وجود زیان انباشته در ترازنامه

    ۵- مطلوبیت انتخاب سیستم حسابداری به لحاظ مالی و بهای تمام شده

    ۶- سود آوری در ۱ دوره مالی منتهی به پذیرش و ارائه چشم اندازی روشن از لحاظ سود آوری

    ۷- حداقل نسبت حقوق صاحبان سهام به کل دارایی‌ها ۱۵%

    ۸- تایید صورت‌های مالی توسط حسابرس معتمد سازمان بورس و اوراق بهادار

    ۹- عدم وجود محکومیت قطعی کیفری برای اعضای هیئت مدیره و مدیر عامل

    ۱۰- عدم وجود دعاوی حقوقی دارای اثر با اهمیت بر صورت‌های مالی وجود

خلاصه شرایط اختصاصی پذیرش شرکت‌ها در هر یک از زیرمجموعه‌های بازار بورس اوراق بهادار، در ادامه آمده است:

شرایط اختصاصی تابلوی اصلی بازار اول تابلوی فرعی بازار اول بازار دوم
سهام شناور حداقل ۲۰ درصد حداقل ۱۵ درصد حداقل ۱۰ درصد
 تداوم فعالیت حداقل سه سال حداقل سه سال حداقل دو سال
حداقل سرمایه ثبت شده (میلیارد ریال) ۱,۰۰۰ ۵۰۰ ۲۰۰
نسبت حقوق صاحبان سهام به کل دارائیها (نسبت مالکانه) حداقل ۳۰ درصد حداقل ۲۰ درصد حداقل ۱۵ درصد
صورت‌های مالی وضعیت و سود آوری مطلوب بودن سیستم حسابداری(مالی/بهای تمام شده) ، مورد تایید حسابرس معتمد  سازمان بورس و اوراق بهادار، عدم وجود زیان انباشته در ترازنامه، سودآوری در سه دوره مالی متوالی منتهی به زمان پذیرش مطلوب بودن سیستم حسابداری(مالی/بهای تمام شده) ، مورد تایید حسابرس معتمد  سازمان بورس و اوراق بهادار، عدم وجود زیان انباشته در ترازنامه، سودآوری در دو دوره مالی متوالی منتهی به زمان پذیرش مطلوب بودن سیستم حسابداری(مالی/بهای تمام شده) ، مورد تایید حسابرس معتمد  سازمان بورس و اوراق بهادار، عدم وجود زیان انباشته در ترازنامه، سودآوری در دوره مالی منتهی به زمان پذیرش

نکته: پس از پذیرش و عرضه سهام شرکت‌ها در هر یک از بازارهای سه‌گانه بورس اوراق بهادار تهران، لازم است این شرکت‌ها هر ساله از نظر رعایت شرایط مذکور مورد بررسی قرار گیرند. در صورتی که در شرایط هر یک از شرکت‌ها مغایرتی مشاهده شود، به صلاحدید سازمان بورس و اوراق بهادار، به آن شرکت یا شرکت‌ها فرصت داده می‌شود تا با ارائه اطلاعات مربوطه و شفاف سازی در خصوص رفع مغایرت‌های به وجود آمده، نسبت به احراز شرایط گذشته اقدام نموده و در بازار باقی بمانند.

برای مثال در شرایط سیاسی و اقتصادی سال‌های اخیر که بخش عمده آن ناشی از اعمال تحریم‌ها علیه ایران بود، سبب شد تا بازده بسیاری از شرکت‌های حاضر در گروه خودرو با زیان همراه باشد و به‌صورت زیان انباشته در صورت‌های مالی سال بعد نمایان شود. سازمان بورس و اوراق بهادار با در نظر گرفتن وضعیت کل گروه و دریافت مدارکی درخصوص رفع زیان انباشته بوجود آمده، زمانی را در اختیار این شرکت‌ها قرار داده است تا نسبت به برقراری شرایط سودآوری خود اقدام نمایند. در مثالی دیگر چنانچه شرکتی با کمبود سرمایه مواجه شود، این امکان را دارد تا با ارائه مدارکی دالّ بر افزایش سرمایه به سازمان بورس اوراق بهادار و با اخذ تائیدیه از آن سازمان، مدت معینی تا انجام مراحل و ثبت افزایش سرمایه، در تابلو معاملاتی خود باقی بماند.

 [iphorm id=”3″ name=”پیش ثبت نام”]




18 نظر در مورد مطلب “آشنایی با بازار سرمایه ایران (۱)

  1. باسلام متاسفانه همچنان علیرغم تصمیمات تازه اتخاذشده ملاحظه میفرماییداقبال سرمایه گذاران دربورس کم است به دلیل زیانهای سرمایه گذاران دریکی دو سال گذشته بازار سرمایه بی رونق شده وباید تصمیمات جدی جهت جذب سرمایه ورونق بورس اتخاذ گردد.

  2. با سلام **در صورت امکان میتوانید نطریه تحلیلی (آگاه)خودتان را مبنی بازگشت رونق به بازار سرمایه بطور جامع و علمی بیان فرمایید؟؟؟تا دیدگاه بیشتری به بازار سرمایه داشته باشیم.

    1. سلام آقای جاوید
      ممنون از لطف و نظرات شما.
      لطفاً موارد تحلیلی و فنی را در تالارهای وبسایت تحلیلی ما به آدرس hamfekran.com ارسال بفرمایید. همچنین میتوانید این سوالات را به آدرس ask@agah.com ارسال نمایید تا پس از اخذ پاسخ از تحلیلگران آوای آگاه، نتیجه خدمتتان ارسال شود.
      با سپاس

  3. با سلام *مجدد در تاریخ ۹۴/۱۲/۱۴ حدود ساعت ۲۳ سوالاتی و مسایلی در خصوص اجرای مسابقه و هدف کارگزاری از اجرای ان و در نهایت مسالی از این دست ارسال گردید .که علت عدم مشاهده ان در بخش کل دیدگاه ها مشاهدی نمیکنم.علی ایحال ضمن تشکر از از دست اندر کاران پیشتهاداتی ارایه خواهد گردی امیدوار مقبول طبع واقع گردد.
    اگر چه هدف از ایجاد باشگاه همانند سایر کارگزاری ها بمنظور بالا بردن سطح کمی و کیفی مشتریان و غیره با چاشنی پرداخت جایزه.
    ولی تا انجا که شاهد و ناظر سوالات مطرح شده باشم .علی الخصوص سوالات مرتبظ با بازار سرمایه در قالب سوالاتی مطرح میگردد که از هیج جهت برای اندک قلیلی که در بازار سرمایه گرفتار شده اند (نقل قول از ۷ میلیون کاربر ۴۰۰۰۰ هزار فعال میباشدو یا تعداد شرکت کنندگان در بازار سری مسابقات آگاه خود گویا عدم حضور خیلی در بورس میباشد)موجب ارتقا سطح علمی انان نخواهد گردید.انچه که اکنون مورد نیاز اهالی بازار میباشد ایجاد شزکت سهام عام و یا مدیر عامل بورس چه شخصی است و………..نیست بلکه اگاهی از باازارسرمایه ایران است .تا کمتر متوجه زیان گردند و ان چیزی نمیابشد جز تحلیل بنیادی و تکنیکال وروانشناسی و اقتصاد سیاسی و………..در قالب تست ۴ گزینه ای و در قالب تحلیل تشریحی تا حد اقل برای پاسخ به سوالات کمی تفکر نموده و تحلیل نماییم و الا با یک سرچ در اینترنت اکثر سوالات پاسخ داده خواهد شد بدون انکه باعث ار تقا سطح کیفی مشتریان گردیده و به مهمترین هدف خود در بازار سرمایه که همان ضرر نکردن است دسترسی پیدا کنید.مثلا همین سوال علت خروج نقدینگی در بازار سرمایه چیست ؟؟؟یا چرا سایر سرمایه گذاران بورسی اعم از ریز و درشت رغبتی به بازار سرمایه نشان نمیدهند؟؟؟؟حتی سوالات بنیادی از قبیل نسبت های مالی چیست مثلا چه ایتمی در بخش دارایی شرکت باشد که بتوان بانک ارایه خدمات به شرکت بدهد؟؟؟البته دوستان اگاه انقدر آگاهی خواهند داشت که سیستمی منظم و پلکانی اقدام به تهیه سوال تا بی نهایت نمایند چون بازار سرمایه اقیانوس بیکرانی است که هر روز ان روزی و راه خودش را میرود؟؟ و تنها ابزاری که برایمان میماند مطالعه و مطالعه و فراگیری
    پس امیدوارم در این راه یاری رسان حد اقل کسانی باشید که با این کار گزاری همکاری و تا بحال آگاه را تنها نگذاشته اند .پاداش ما ان باشد که اگر چه سازمان بورس یاری گر سهامداران خرد نیست .کارگزار مربوطه رسالت خود و اخوت خود را نشان دهد.انشالله.
    حضرت حافظ میفرماید:
    تو طوبی و ما و قامت یار
    فکر هر کس بقدر همت اوست
    موفق و موید و سلامت و پایدار و راهتان مستدام

    1. سلام آقای جاوید ممنون از نظرات و توجهات شما.
      دیدگاه قبلی شما در همین مورد در بخش مربوطه نمایش داده شده است. در هر صورت مواردی که فرمودید توسط همکاران دست اندرکار مطالعه خواهد شد.
      با سپاس

  4. پیشنهادی خدم دوستان آگاه داشتم : اجازه فرمایند ما هم سوالات خودمان را مطرح و پاسخ انرا داشته باشیم.چون نظریه کارگزاری کارشناسی بوده و دیدگاه ما را نسبت به بازار افزایش خواهد داد.اگر صلاح باشد اولین سوال خود را که هنوز برایم لاینحل مانده داشته باشم؟
    ۱٫ایا در این برهه کنونی بازار سرمایه میتواند رقیب بانک ها باشد؟
    ۲*دلیل عدم کاهش نرخ بهره مالکانه و خوراک پتروشیمی ها چیست؟؟؟
    ۳*عدم کاهش نرخ سود بانکی چیست؟
    ۴٫ایا بین سوال ۲ و ۳ رابطه ای وجود دارد یا خیر ؟؟؟؟
    با تشکر

    1. سلام آقای جاوید
      ممنون از لطف و نظرات شما.
      لطفاً سوالات تحلیلی و فنی را در تالارهای وبسایت تحلیلی ما به آدرس hamfekran.com ارسال بفرمایید. همچنین میتوانید این سوالات را به آدرس ask@agah.com ارسال نمایید تا پس از اخذ پاسخ از تحلیلگران آوای آگاه، نتیجه خدمتتان ارسال شود.
      با سپاس

  5. با تشکر **هدفم این بود که خارج از سایت های تحلیگر در این مکان خط و روند جدیدی را داشته باشید و الا درست میفرمایید پاسخ خود را خواهم گرفت از سایر سایتهای تحلیل گر ولی از انجاییکه روش مسابقه برای ارتقا سطح سواد علمی دوستان مد نظر قرارگرفته
    محل خوبی بود و بنایی جدید میشد ایجاد کرد در روش ارتقا کمی و کیفی کاربران والا از نظر حقیر روش کنونی در خصوص طراحی سوال هایی از این دست بعید میدانم به رسالت و انگیزه اصلی باشگاه دست پیدا کرد.موفق باشید

    1. سلام
      در پاسخی به برادر حسن جاوید، باید گفت که طرح سوالات و بیان مطالب از طرف کارگذاری آگاه، ایجاد انگیزه و ایجاد سوال برای فراگیران بورس می باشد تا ما را به نوعی تشویق کنند به بررسی و تحلیل و مطالعه مباحث و موضوعات مربوط به بورس٫
      متاسفانه در مدارس ما، دانش آموزان را به نوعی عادت داده اند به لقمه آماده، که باعث شده اکثریت جوانان ما به دنبال اندیشه و تفکر و تعقل نسبت به موضوعات پیرامون نباشند و بیشتر به دنبال راه های ساده و به دور از زحمت می باشد.نظر بنده شخصی بود.

  6. با عرض سلام خدمت دوستان متاسفانه حمایت درستی ازبازارسرمایه وسرمایه گزاران نمیشود وهمین هم باعث بی رونقی وکمبود نقدینگی دربازارشده است

    1. سلام
      خوشبختانه با نزدیک شدن به روز لغو تحریم‌ها بازار از کف‌های قیمتی خود فاصله گرفته است، ولی از سوی دیگر در آستانه انتشار گزارشات نه ماهه شرکت‌ها هستیم که به نظر می‌رسه با توجه به افت قیمت‌های جهانی و رکود حاکم برکشور، گزارشات چنگی به دل نزند. با استفاده از تحلیل تکنیکال در گروه‌هایی که به نظر می‌رسد عملکرد و یا چشم انداز بهتری داشته باشند، می‌توان نوسان گرفت. برای اطلاعات بیشتر و طرح سوالات این چنینی می‌تونید به سایت همفکران مراجعه کنید.

پاسخ دادن به Agah لغو پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>